163. rocznica wybuchu powstania styczniowego została dziś upamiętniona w Wieluniu. Uroczystości tradycyjnie odbyły się w Lasku Miejskim przy pomniku powstańców styczniowych. Nad wydarzeniem czuwał Marek Gogola z Muzeum Ziemi Wieluńskiej.
Na terenie Ziemi Wieluńskiej takich miejsc, gdzie odbywają się różnego rodzaju właśnie uroczystości, spotkania, jest znacie więcej, bo przecież na wielu cmentarzach są groby,mogiły powstańców styczniowych, są miejsca pamięci – Dzietrzniki, Rudniki, Mierzyce, Lututów, Praszka i oczywiście to miejsce, w którym my się co roku tutaj zbieramy w Wieluniu, czyli miejsce zwane podszubienicami. W tym miejscu znajdowały się szubienice, gdzie władze carska wieszała schwytanych powstańców i gdzie oni tutaj w takich prowizorycznych grobach byli chowani. – mówił Gogola, które swoje wystąpienie rozpoczął od nawiązania do utworu „W krwawym polu srebrne ptaszę” Wincentego Pola.
Trzeba według starej rzymskiej maksymy „Ten uczynił komu to przyniosło pożytek”. Kto na powstaniu styczniowym zyskał najbardziej? Prusacy wykorzystując to, że byli inspiratorami tych osób, które wzbudziły powstanie styczniowe, oczywiście oszukano powstańców w tym, że zostanie dostarczona broni, oczywiście nigdy nie dostarczono. Powstańcy przekuwali swoje kosy po to, żeby z kosami iść na silną, zmotywowaną armię carską. Powstanie było z góry skazane na porażkę. – mówił burmistrz Wielunia Paweł Okrasa.
Stoimy w miejscu, gdzie zapadały decyzję o życiu i śmierci. To tutaj powstańcy byli traceni za to, że nie chcieli zgodzić się na niewolę, na rusyfikację, pozostali wierni Polsce mimo że Polski nie było na mapie. Ta uroczystość nie jest przestrzenią do politycznych ocen. To nie jest moment na podważanie ofiary powstańców. – mówił z kolei wicestarosta wieluński Krzysztof Dziuba.
Zostałem przez pana starostę wyzwany do odpowiedzi, to chcę powiedzieć bardzo wyraźnie, że na każdych uroczystościach podkreślam bohaterstwo tych, którzy ponieśli śmierć w imieniu ojczyzny, bo wierzyli w Polskę.
Potępiam tych, którzy doprowadzili do tego powstania. – tak do słów starosty Dziuby odniósł się burmistrz Okrasa.
Co roku jesteśmy tu, to ważna rocznica. Ważne, aby młodzież poznawała historię tu w szczególnym miejscu w Wieluniu. Mówimy, że gdyby nie ten styczeń, to nie byłoby listopada. To są bardzo ważne sprawy. Ostatnio przeczytałem: jeżeli nie znacie historii, to przeżyjecie ją na nowo. To dla nas ostrzeżenie na te trudne czasy. – dodaje Janusz Jasiński, dyrektor Szkoły Podstawowej w Masłowicach.
Posłuchaj relacji z dzisiejszych obchodów:
Pierwszy pomnik powstańców powstał w Lasku Miejskim w 1925 roku, następnie już bardziej okazały w 1934 roku. Został on zburzony 6 lat później w czasie okupacji hitlerowskiej. Odbudowano go w 1958 roku.
Dodajmy, że w dzisiejszych obchodach wzięli udział przedstawiciele samorządu gminnego i powiatowego, stowarzyszeń m.in. Koła Kombatantów Rzeczpospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych, Związku Sybiraków, służb mundurowych oraz szkół. Stowarzyszenie Historyczne Bataliony Obrony Narodowej salwą honorową oddało dziś cześć powstańcom styczniowym.
